Johann Heinrich Ernesti

Johann Heinrich Ernesti (ur. 12 marca 1652 w Königsfeld koło Rochlitz; zm. 16 października 1729 w Lipsku) – saksoński filozof, teolog, filolog klasyczny i poeta. Był rektorem w szkole łacińskiej Thomasschule i profesorem poezji na uniwersytecie w Lipsku. Literackie znaczenie uzyskał dzięki pismom na temat Cycerona.

178px Johann Heinrich Ernesti
Johann Heinrich Ernesti.
Źródło: Wikimedia Commons

Genealogia

Ojciec: Daniel Ernesti, pastor i rektor w szkole w Rochlitz; matka: N.N.; ożenił się w 1692 roku z Reginą Marią, córką teologa Johanna Benedicta Carpzova (1639–1699).

Życiorys

Johann Heinrich Ernesti urodził się 12 marca 1652 w Königsfeld koło Rochlitz jako syn pastora Daniela Ernestiego, który przez 15 lat był rektorem w szkole w Rochlitz. Początkowo uczył się u ojca, a następnie u kuzyna Jakoba Daniela Ernestiego, który był rektorem w Altenburgu. Od 1670 roku studiował teologię i filozofię na uniwersytecie w Lipsku, gdzie w 1672 roku uzyskał tytuł bakałarza (Baccalaureus), a w 1674 magistra filozofii.

Wkrótce Ernesti zaczął prowadzić wykłady na uniwersytecie, a w 1680 roku został profesorem na Fakultecie Filozoficznym. Głosił też sobotnie kazania w kościele św. Mikołaja (Nicolaikirche), z czego zrezygnował w 1682 roku. Po śmierci Jakoba Thomasiusa został 30 września 1684 roku rektorem szkoły łacińskiej Thomasschule (łac. Schola Thomana). Od 1691 roku pełnił dodatkowo funkcję profesora poezji na uniwersytecie (mowa inauguracyjna 19 sierpnia). W 1692 roku ożenił się z córką teologa Johanna Benedicta Carpzova (1639–1699).

Chociaż uniwersytet bardziej absorbował jego uwagę niż Thomasschule, to Johann Heinrich Ernesti sporządził nowy porządek szkolny, który dopuszczał modlitwy szkolne w języku niemieckim. W okresie pełnienie przez Ernestiego funkcji rektora kantorem w szkole Thomasschule został w 1723 roku kompozytor Jan Sebastian Bach. Następcą Ernestiego na stanowisku rektora Thomasschule został Johann Matthias Gesner.

W wykładach uniwersyteckich Johann Heinrich Ernesti objaśniał pisma łacińskich poetów, zwłaszcza Wergiliusza, Horacego, Owidiusza i Juwenalisa, ale także Heroidu[m] Christianarum Epistolae neołacińskiego poety Heliusa Eobanusa Hessusa. Poza tym przybliżał studentom mitologię i filozoficzne znaczenie bajek, do czego odniósł się w piśmie De latente in fabulis poeticis divina veritate (1722). Ernesti pisał także panegiryki. Najważniejszym jego dziełem było pismo 14 Selectarum Orationum Liber, dotyczące Marka Tulliusza Cycerona.

Johann Heinrich Ernesti zmarł 16 października 1729 w Lipsku. Uroczystość pogrzebowa, w czasie której Jan Sebastian Bach wykonał motet Duch przychodzi z pomocą naszej słabości (Der Geist hilft unser Schwachheit auf, BWV 226), odbyła się 21 października w kościele św. Pawła (Paulinerkirche), gdzie pochowany został 24 października 1729 roku.

Pisma (wybór)

  • Panegyrici (1678, 1682, 83, 87).
  • Historiae rerum sacrarum et profanarum parallelae (1694—96).
  • Compendium hermoneuticae profanae s. de legendis scriptoribus profanis praecepta nonnulla (1699).
  • Commentatio (1700) -zbiór siedemnastowiecznych panegiryków.
  • Orationes de professoribus oratoriis (1702).
  • Commentationes novae in Cornelium Nepotem. Justinum, Terentium, Plautum, Curtium et poesim barbaricam (1707).
  • Historia rerum Lipsicarum metrica (1712).
  • Observationes poeticae de genere carminum didactico et versu rhythmico (1714).
  • De latente in fabulis poeticis divina veritate (1722).

Literatura